Instytut Krytycznego Myślenia – Rozwijamy kompetencję krytycznego myślenia w polskiej edukacji

Różnica między rozumowaniem indukcyjnym a dedukcyjnym

Różnica między rozumowaniem indukcyjnym a dedukcyjnym

Gdy zaczynamy poszukiwać więcej informacji na temat myślenia krytycznego, to zaczynamy dostrzegać że są różne formy, metody myślenia. Dość szybko natrafimy na hasło „myślenie indukcyjne” i „myślenie dedukcyjne” – jak często bywa w przypadku gdy są tylko dwie opcje, najczęściej one się nam mieszają.

Przygotowaliśmy zatem dla Was najważniejsze informacje o obu ścieżkach myślenia – wierzymy, że teraz już się nie pomieszają.

Definicja rozumowania indukcyjnego

W badaniach rozumowanie indukcyjne nawiązuje do logicznego procesu – „od szczegółu do ogółu” –  w którym obserwowane lub analizowane są określone przypadki lub sytuacje w celu ustalenia ogólnych zasad, reguł, wzorów.  W tym procesie poszukujemy mocnych dowodów na prawdziwość wniosku. Proces ten służy do rozwijania zrozumienia, na podstawie obserwacji prawidłowości, w celu ustalenia, jak coś działa.

W rozumowaniu indukcyjnym istnieją pewne możliwości, że wyciągnięty wniosek może być fałszywy, nawet jeśli wszystkie założenia są prawdziwe. Rozumowanie opiera się na doświadczeniu i spostrzeżeniach, które potwierdzają pozorną prawdę wniosku.

Definicja rozumowania dedukcyjnego

Dedukcyjne rozumowanie oznacza formę logiki (związki przyczynowo-skutkowe), w której konkretne wnioski są wyciągane z wielu przesłanek (ogólne stwierdzenia). Ustanawia związek między propozycją a wnioskiem.

Logika dedukcyjna opiera się na podstawowym prawie rozumowania, tj. Jeśli X to Y. W ten sposób badacz bierze pod uwagę teorię i generuje hipotezę, którą można przetestować, a następnie rejestrować obserwacje, co prowadzi do konkretnych danych, które są niczym innym jak potwierdzeniem trafności.

Kluczowe różnice między rozumowaniem indukcyjnym a dedukcyjnym

Poniższe punkty szczegółowo wyjaśniają różnicę między rozumowaniem indukcyjnym i dedukcyjnym:

  1. Argumentem, w którym przesłanki uzasadniają prawdopodobną prawdę przypuszczenia, jest rozumowanie indukcyjne.
    Podstawową formą uzasadnionego rozumowania, w której twierdzenie stanowi gwarancję prawdziwości przypuszczeń, jest rozumowanie dedukcyjne.
  2. Podczas gdy rozumowanie indukcyjne wykorzystuje podejście oddolne, rozumowanie dedukcyjne wykorzystuje podejście odgórne.
  3. Pierwotnym punktem rozumowania indukcyjnego jest wniosek.
    Z drugiej strony rozumowanie dedukcyjne zaczyna się od przesłanek.
  4. Podstawą rozumowania indukcyjnego jest zachowanie lub wzorzec.
    Przeciwnie, rozumowanie dedukcyjne zależy od faktów i zasad.
  5. Rozumowanie indukcyjne rozpoczyna się od małej obserwacji, która określa wzorzec i rozwija teorię, pracując nad powiązanymi zagadnieniami i ustalając hipotezę.
    Przeciwnie, rozumowanie dedukcyjne rozpoczyna się od ogólnego stwierdzenia, tj. teorii, która jest kierowana do hipotezy, a następnie badane są pewne dowody lub obserwacje, aby dojść do ostatecznego wniosku.
  6. W rozumowaniu indukcyjnym argument przemawiający za wnioskiem może być silny lub nie. Przeciwnie, w rozumowaniu dedukcyjnym argument można udowodnić, że jest ważny lub nieważny.
  7. Rozumowanie indukcyjne przechodzi od konkretnego do ogólnego.
    W przeciwieństwie do rozumowania dedukcyjnego, od ogólnego do szczególnego.
  8. W rozumowaniu indukcyjnym wyciągnięte wnioski są probabilistyczne.
    W przeciwieństwie do tego w rozumowaniu dedukcyjnym dokonane uogólnienie jest koniecznie prawdziwe, jeśli przesłanki są poprawne.

Wniosek

Podsumowując, rozumowanie indukcyjne i dedukcyjne to dwa rodzaje logiki, które są wykorzystywane w dziedzinie badań do opracowania hipotezy, aby dojść do wniosku na podstawie informacji, które uważa się za prawdziwe. Rozumowanie indukcyjne uwzględnia zdarzenia do uogólnienia. Przeciwnie, rozumowanie dedukcyjne przyjmuje ogólne stwierdzenia jako podstawę do konkretnego wniosku.

Czy w klasie, szkole wykorzystujemy te sposoby myślenia? Czy nasi uczniowie znają różnicę? Czy wiedzą, które myślenie zastosować do którego doświadczenia?

Opracowanie własne na podstawie
https://keydifferences.com/difference-between-inductive-and-deductive-reasoning.html

Scroll to Top